گزارش عملکرد شفته آهکی و سیستم باتارد در شهر کرمان

استفاده از شفته آهک در حال حاضر نیز رایج بوده و در جاهایی که مقاومت خاک مناسب نیست از ترکیب آب، آهک و مخلوط شنی برای باال بردن مقاومت فشاری بستر استفاده می شود. این مسئله به صورت معمول وگسترده در سطح شهر کرمان در حال اجرا می باشد حال آنکه در بسیاری از دیگر کالنشهر
های کشور مانند شیراز و اصفهان و… این مطلب به صورت کامل منسوخ می باشد. البته
هماهنطور که بهتر می دانید، خاک بستر شهر کرمان عمدتا رس با پالسیسته پایین و بعضا سیلت
می باشد. این جنس خاک تا عمق ۲۵ متری از سطح زمین یکنواخت بوده و با افزایش عمق
سختی آن نیز افزایش می یابد. به دلیل نبود سیستم فاضالب شهری، به طور متوسط در
عمق ۱۰ متری از سطح زمین نیز به آب زیر سطحی و فاضالب بر می خوریم، که صحت این
امر را میتوان در گزارشات متفاوت مشاورین ژئوتکنیک که در تهران و کرمان به صورت
مشخص در باب این مسئله بر خاک کرمان مطالعه داشتند نیز مشاهده نمود. اما یکی از
رایج ترین سیستم های بسترسازی که در تمامی ساختمان های سطح شهر کرمان ) از یک تا
۱۲ طبقه( در حال استفاده است، شفته آهکی دوغابی )شامل شن مخلوط ترکیب با عیار
۱۵۰ کیلوگرم آهک شکفته در هر متر مکعب مصالح( به ضخامت تقریبا ۸۰ سانتی متر و یا
اجرای ۶۰ سانتی متر مالت باتارد )مالت حرام زاده شامل: مصالح خوب دانه بندی شده
همچون مصالح الیه base در راهسازی و ۷۵ کیلوگرم سیمان تیپ دو و ۷۵ کیلوگرم آهک
شکفته در هر متر مکعب مصالح می باشد( در زیر پی می باشد. تفکر استفاده از این روش
برای بسترسازی فونداسیون ساختمان ها، بنا به توضیح محاسبین محترم در سطح استان
به دالیل ذیل است.


۱ -افزودن ظرفیت باربری کلی خاک بستر و اقتصادی تر شدن طراحی پی
۲ -افزایش ضریب عکس العمل بستر و لحاظ نمودن آن در فایل نرم افزار SAFE و اقتصادی
شدن فونداسیون سازه
۳ -در هنگام زلزله این الیه سطحی همچون واشر و به نوعی میراگر عمل کرده و به دلیل
سختی متوسط ) مابین خاک محل که نرم بوده و فونداسیون که از جنس بتن و سختی
باالیی دارد( مانع انتقال یکدفعه نیروهای سازه به زمین و برعکس خواهد شد و از شکست
فونداسیون جلوگیری خواهد کرد.

اما نکته قابل تامل هزینه های اجرای این سیستم ها است که بخصوص در ساختمان
های ۴ طبقه به باال پاسخگوی تنش های فونداسیون نبوده و بعضا بایستی ترکیب با
المان های قائمی همچون: ستون های شفته آهکی، ستون های باتاردی و یا شمع بتنی
ترکیب شوند. براساس قیمت های متداول هزینه هر متر مربع سطح اشغال زمین،
اجرای این دو سیستم در ذیل آمده است:

۱ -شفته آهکی دوغابی
جدول۱ :هزینه ی هر متر مربع از زمین برای اجرای شفته آهکی دوغابی به ضخامت ۸۰ سانتیمتر

به طور تقریبی برای یک ساختمان با سطح اشغال زمین ۲۰۰ متر مربع بایستی مبلغ چهارده میلیون تومان، تومان هزینه ی اجرای خاکبرداری و شفته آهکی متناظر با آن را پرداخت.

*نکته قابل تامل این است که حداقل مدت زمان مورد نیاز برای گیرش شفته
آهکی و اجرای فونداسیون دو هفته می باشد. همچنین به دلیل ترک های بسیاری که
در سطح نهایی ایجاد می شود نیز بایستی یک الیه بتن مگر به ضخامت متوسط ۵
سانتی متر انجام داد تا بتوان فونداسیون را اجرا نمود که این خود نیز هزینه اضافه ای
ای به کارفرما تحمیل خواهد کرد.

۲ -مالت باتارد
اصول کلی اجرای این سیستم استفاده از مصالح مرطوب و کوبیدن آنها با تراکم حداقل
۹ درصد و در الیه های ۱۰ تا ۲ سانتی متری و اجرای ژئومش ایرانی شرکت مشیران
با کد محصول CE151 در بین الیه ها می باشد.

جدول۲ :هزینه ی هر متر مربع از زمین برای اجرای مالت باتارد ضخامت ۶ سانتیمتر

به طور تقریبی برای یک ساختمان با سطح اشغال زمین ۲۰۰ مترمربع متر مربع بایستی تقریبا، بیست و یک میلیون تومان،

هزینه ی اجرای خاکبرداری و مالت باتارد با آن را پرداخت. به دلیل تراز
نمودن الیه ی باالیی و کوبیدن آن و نبود ترک، اجرای الیه ی بتن مگر الزم نمی باشد.
و اما در اجرای اینگونه سیستم ها سواالت ذیل مطرح می گردد که بایستی به آن پاسخ
داد:
۱ -مهمترین سوال این است که به طور کلی برای ساختمان های مرتفع و ۴ طبقه به
باال آیا استفاده از این سیستم های سطحی بسترسازی )در صورت استفاده از المان
های قائم( نیاز است؟درصورتیکه به جای اجرای آنها و صرف این هزینه ها می توان از
المان های قائم و موثرتر در کنترل تنش ها و نشست سازه استفاده نمود و آنها را
حذف نمود.
تفکر سنتی اجازه ی حذف این دو سیستم را حتی در ساختمان های ۱ طبقه به باال را
به دالیلی که در قبل توضیح داده شده را نمی دهد. بنا به تفکر آنها اجرای شفته آهکی
و باتارد میراث چندین ساله از گذشتگان ماست که در زیر فونداسیون ها و بسترسازی
استفاده می شده و طی این چندین سال به خوبی جوابگو بوده است. اما تفکر
مهندسین جوان تر و به استناد مدلسازی ها و نرم افزار های بروز این را بر نمی تابد و
این نظر را دارند که با توجه به اینکه در ساختمان های بلند ) ۴ طبقه به باال( تنش
های وارده به زمین عمق بسیار باالتر از یک الیه ی حداکثر یک متری )هرچند سخت
تر و با مشخصات مکانیکی باالتر( را تحت تاثیر قرار می دهد و بایستی به طور کلی از
سیستم های بستر سازی عمیق استفاده نمود. زمانی که از المان های عمیق استفاده
می شود چه لزومی به اجرای این سیستم سطحی است؟ نکته دیگر پایین آمدن سطح
آب زیر سطحی فاضالبی به دلیل اجرای سیستم فاضالب شهری در کرمان و شهرهای
مجاور است که در آینده خود منجر به مخاطرات نشست تحکیمی سازه ها خواهد شد
و این الیه سطحی به هیچ عنوان نمی تواند عملکردی در این گونه سازه ها داشته
باشد.

همانطور که برآورده شده، هزینه اجرای این سیستم سطحی معادل ۸ تا ۱۰،

شمع بتن
مسلح به قطر نود سانت و طول شش متر است.آیا کدامیک می تواند به کنترل
نشست های و تنش های وارده به فونداسیون کمکی بیشتری کنند!
۲ -در صورت تایید، در سیستم مالت باتارد با توجه به اینکه ژئومش مورد استفاده
مقاومت کششی بسیار پایین )با کشیدن توسط دو دست پاره می شود( و همچنین
نداشتن طول گیرداری در اطراف آیا موثر است؟
۳ -در سیستم مالت باتارد با توجه به اینکه از سیمان در مصالح استفاده شده و
هیچگونه عمل آوری )آب دادن به آن( صورت نگرفته و تقریبا روزانه یک الیه اجرا شده
و بالفاصله عملیات اجرای فونداسیون انجام می شود، با توجه به این شرایط آیا این
سیستم عملکردی دارد؟


تصویر۳ :نمونه جنس مصالح مورد استفاده در مالت باتارد
  • برچسب ها :

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.